Jak znaleźć odpowiedniego partnera w związku? Test gotowości i przewodnik psychoterapeuty

Autor: Anna Kamińska, psychoterapeutka
Data publikacji: 25.08.2025
Ostatnia aktualizacja: 24.04.2026
Czas czytania: 13 minut

W świecie szybkich relacji, aplikacji randkowych i zalewu „tipów flirtu”, znalezienie partnera, z którym zbudujesz trwałą, satysfakcjonującą relację, wydaje się coraz trudniejsze. Jeśli ciągle trafiasz na „tych samych złych” — to nie pech. Badania pokazują, że 70% dorosłych powiela w związkach styl przywiązania z wczesnego dzieciństwa. Innymi słowy: dopóki nie zrozumiesz siebie, będziesz przyciągać ten sam typ partnerów. W tym przewodniku dowiesz się, czym naprawdę jest „odpowiedni partner”, zrobisz test gotowości do związku, poznasz 4 style przywiązania i 7 pułapek szukania partnera, które warto omijać.

Co znajdziesz w tym artykule

„Odpowiedni partner” to nie osoba, którą trzeba znaleźć — to relacja, do której trzeba się przygotować. Badania pokazują, że 70% dorosłych powiela w związkach wzorce przywiązania z dzieciństwa (Hazan & Shaver, 1987). Około 60-70% populacji ma bezpieczny styl przywiązania, pozostali (30-40%) — lękowy, unikający lub zdezorganizowany. Kluczem do znalezienia odpowiedniego partnera jest: (1) poznanie własnego stylu przywiązania, (2) rozpoznanie czerwonych i zielonych flag, (3) zrozumienie różnicy między chemią (krótkotrwała) a kompatybilnością (długotrwała), (4) często — terapia indywidualna, która pomaga przerwać wzorce. Trójkąt miłości Sternberga (intymność, namiętność, zaangażowanie) daje konkretny model oceny relacji. Zmiana stylu przywiązania i wzorca doboru partnerów jest możliwa — wymaga zwykle 12-24 miesięcy świadomej pracy.

Dlaczego wciąż trafiasz na nieodpowiednich partnerów?

Większość osób, które czytają ten artykuł, nie jest singlem z wyboru. Raczej: „ciągle trafiam na tych samych złych”. Albo: „zaczęło się tak pięknie, a skończyło identycznie jak poprzednio”.

To nie pech. To psychologia.

Przymus powtarzania wzorców

Według teorii przywiązania (John Bowlby, Mary Ainsworth) i badań Hazan & Shaver (1987), 70% dorosłych ma ten sam styl przywiązania, co w dzieciństwie — czyli powiela wzorce z relacji z głównym opiekunem.

To oznacza, że jeśli w dzieciństwie:

• Doświadczałeś/aś niekonsekwentnej opieki (raz ciepło, raz zimno) → w dorosłości przyciągasz niedostępnych emocjonalnie partnerów, bo mózg mówi: „to mi znajome”
• Musiałaś/eś być silny/a ponad wiek (rodzic w kryzysie) → w dorosłości szukasz osób, które trzeba ratować
• Twoje emocje były minimalizowane → w dorosłości wybierasz partnerów, którzy Cię nie widzą
• Doświadczyłeś/aś warunkowej miłości → w dorosłości pracujesz na miłość, zamiast ją po prostu dostawać

Mózg lubi to, co znane — nawet jeśli to bolesne

Bessel van der Kolk w książce „Strach ucieleśniony” (2014) opisuje mechanizm „przymusu powtarzania traumy”: podświadomość próbuje „naprawić” starą ranę, szukając partnerów podobnych do trudnego rodzica. Scenariusz powtarza się, bo wzorzec jest ten sam.

To dlatego zmiana partnera nie rozwiązuje problemu. Rozwiązaniem jest zmiana wewnętrznego wzorca.

Dobra wiadomość: wzorce można zmieniać

Około 60-70% populacji ma bezpieczny styl przywiązania — i właśnie te osoby najczęściej tworzą długotrwałe, satysfakcjonujące związki (Hazan & Shaver, 1987). Pozostałe 30-40% ma styl lękowy, unikający lub zdezorganizowany — co nie jest wyrokiem. Neuroplastyczność mózgu pozwala kształtować nowe wzorce w dorosłości, szczególnie przez terapię i świadomą pracę nad sobą.

4 style przywiązania — kogo przyciągasz?

Teoria przywiązania Bowlby’ego, Ainsworth i Bartholomew (1991) pokazuje, że każdy z nas ma jeden z 4 stylów przywiązania, który kształtuje się do 4. roku życia i automatyzuje — jak niewidzialna soczewka, przez którą patrzymy na relacje.

Tabela 4 stylów przywiązania — kogo przyciągasz

Kluczowy fakt (badania SWPS, dr Zalewski): W związku z osobą o pozabezpiecznym stylu nawet partner z bezpiecznym stylem nie jest w stanie „naprawić” relacji sam. Potrzebna jest świadoma praca obu stron.

„Toksyczne tango” — dlaczego lękowi wybierają unikających

Jedno z najczęściej opisywanych zjawisk w psychologii relacji — lękowo-ambiwalentny i unikający styl paradoksalnie się przyciągają (Pia Mellody nazywa to „toksycznym tangiem”):

Mechanizm:

1. Osoba unikająca wydaje się „niezależna i pewna siebie” — co lękowy interpretuje jako atrakcyjność
2. Osoba lękowa daje „intensywne zainteresowanie i uwielbienie” — co unikający odbiera jako potwierdzenie własnej wartości
3. Gdy lękowy pragnie bliskości, unikający ucieka → lęk eskaluje
4. Gdy lękowy zaczyna odchodzić, unikający nagle wraca → lęk się wzmacnia

Cykl trwa miesiącami lub latami. Oboje cierpią, ale nie potrafią się rozstać ani zbudować zdrowej bliskości — bo każdy realizuje stary wzorzec z dzieciństwa.
Jeśli rozpoznajesz się w tym opisie, to krytyczne znak, żeby zacząć pracę nad sobą, zanim wejdziesz w kolejny związek. Warto też przeczytać artykuły o lęku separacyjnym u dorosłych i jak nie zatracić siebie w związku.

Test: Czy jesteś gotowa/y na odpowiedniego partnera?

Odpowiedz „TAK” lub „NIE” na każde pytanie:

• Potrafię jasno powiedzieć, czego potrzebuję w relacji
• Mam własne życie, pasje, przyjaciół — niezależne od związku
• Czuję, że jestem wartościową osobą nawet będąc singlem
• Jestem w stanie samemu/sama regulować swoje emocje (nie wymagam tego od partnera)
• Potrafię być sam/a bez odczuwania paniki
• Wiem, jakie są moje granice i umiem je komunikować
• Przepracowałem/am poprzednie ważne rozstanie (nie idealizuję byłego/j)
• Nie szukam partnera, żeby „uciec” od samotności lub problemów
• Rozumiem, skąd biorą się moje wzorce relacyjne (dom, styl przywiązania)
• Jestem otwarty/a na to, że partner będzie inny niż wyobrażam sobie
• Potrafię rozpoznać red flags (czerwone flagi) i nie ignorować ich
• Jestem gotowa/y zainwestować czas — związek nie buduje się w 2 miesiące

Wyniki:

Nie jest to ocena Twojej wartości. To diagnoza, gdzie jesteś. Każdy ma swoje tempo.

Trójkąt Sternberga — czego szukać w relacji?

Jeden z najbardziej uznanych modeli w psychologii miłości to trójkąt miłości Roberta Sternberga (1986). Trwała relacja opiera się na 3 składnikach, które powinny być obecne jednocześnie:

🤍 Intymność

Poczucie bliskości, zrozumienia, wzajemnego wsparcia. Rozmowy, dzielenie się przeżyciami, bycie widzianym przez drugą osobę.

🔥 Namiętność

Pożądanie, przyciąganie fizyczne, „motyle w brzuchu”. Ważne: namiętność zawsze słabnie z czasem — to normalne. W zdrowym związku przekształca się w bliskość fizyczną, nie znika.

🤝 Zaangażowanie

Świadoma decyzja, że chcesz być z tą osobą. Plany na przyszłość, wspólne cele, wytrwałość w trudnych momentach.

Różne typy miłości według Sternberga

„Odpowiedni partner” to osoba, z którą możecie zbudować pełną miłość — gdzie wszystkie 3 składniki są obecne i rozwijają się w czasie.

Chemia vs Kompatybilność — kluczowe rozróżnienie

To jeden z najważniejszych insightów psychologii relacji:

🔥 Chemia (krótkotrwała)

• Natychmiastowa, fizyczna reakcja
• „Motyle w brzuchu”, ekscytacja
• Często nie jest predyktorem udanego związku
• Uwaga: silna chemia z osobą, której nie znasz = często sygnał, że wzorzec Ci mówi „to znajome”. Niestety znajome często = niezdrowe.

💎 Kompatybilność (długotrwała)

• Zgodność wartości, celów, sposobu komunikacji
• Podobne podejście do konfliktu, do pracy, do rodziny
• Długotrwały predyktor satysfakcji
• Często rośnie z czasem, nie maleje

Badania pokazują (Hazan & Shaver, 1994): pary, u których chemia była początkowo mniejsza niż kompatybilność, częściej budują długotrwałe związki niż pary, które zaczęły z „fajerwerkami”.

Praktyczny wniosek: jeśli ktoś „nie jest Twoim typem”, a jednocześnie macie wiele wspólnego — daj sobie szansę. Chemia może się rozwinąć z czasem, kompatybilność trudno „dobudować”.

Czerwone flagi vs Zielone flagi

W internecie pełno jest list „czerwonych flag” — ale równie ważne są zielone flagi. Oto obie strony:

🚩 Czerwone flagi (z ang. red flags) — sygnały ostrzegawcze

💚 Zielone flagi (z ang. green flags) — sygnały zdrowia

Wskazówka: Nie szukasz osoby „idealnej”. Szukasz osoby z przewagą zielonych flag i bez czerwonych. To realistyczny cel.

Dlaczego warto zacząć od poznania siebie?

Zanim rozpoczniesz poszukiwania, zatrzymaj się i zastanów: czego naprawdę potrzebuję od związku?

5 kluczowych pytań

1. Czego potrzebuję emocjonalnie? (nie „czego chcę”, tylko „czego potrzebuję do poczucia bezpieczeństwa”)
2. Jakie wartości są dla mnie nienegocjowalne? (np. uczciwość, szacunek dla rodziny, styl życia)
3. Jakim partnerem sam/a jestem? (jakie masz mocne strony, jakie obszary do pracy)
4. Co z moich wzorców chciałbym/abym powielić w związku, a czego unikać?
5. Kogo wybieram, gdy jestem w bólu? (kogo wybierasz, gdy szukasz pocieszenia — to odsłania Twój styl)

Kiedy warto rozważyć terapię indywidualną?

Szczególnie, jeśli:

• Powtarzasz te same wzorce w kolejnych związkach
• Rozpoznajesz u siebie niebezpieczny styl przywiązania (lękowy, unikający, zdezorganizowany)
• Problemy z relacjami wpływają na Twoje samopoczucie psychiczne
• Czujesz, że jest coś głębiej, ale nie umiesz tego nazwać
• Po rozstaniu nie potrafisz ruszyć dalej

Terapia indywidualna online może pomóc zrozumieć źródła Twoich wzorców, przepracować je i zacząć budować zdrowsze relacje.

Otwartość i komunikacja — fundamenty zdrowej relacji

Komunikacja to nie tylko rozmowy o codzienności — to 4 poziomy otwartości:

1. Fakty — „co robiłem dziś” (baza)
2. Opinie — „myślę, że…”
3. Emocje — „czuję…” (głębia)
4. Potrzeby — „potrzebuję…”

Odpowiedni partner to ten, z którym możecie być na wszystkich 4 poziomach.
Warto też opanować konstruktywną komunikację w kłótniach — bo to pierwszy test prawdziwej kompatybilności

Znaczenie akceptacji i wzajemnego zrozumienia

Zdrowa akceptacja to:

✅ Widzę Twoje zalety i wady i akceptuję Cię takiego/taką ✅ Nie próbuję Cię zmienić, ale inspiruję do rozwoju ✅ Daję Ci przestrzeń na bycie sobą

Niezdrowa akceptacja to:

❌ Akceptuję Cię „mimo wszystko” (z litości) ❌ Nie widzę Twoich wad (idealizacja) ❌ Akceptuję wszystko (brak granic)

Wspólne wartości i cele w związku

Wartości to fundamenty — ważniejsze niż hobby czy zainteresowania. Oto 7 obszarów, w których warto sprawdzić zgodność:

1. Finanse — oszczędzanie vs wydawanie, stosunek do pieniędzy
2. Rodzina — dzieci (chcesz? kiedy? ile?), rola rodziców
3. Praca — kariera vs work-life balance
4. Religia i światopogląd — jak ważne dla Ciebie
5. Styl życia — introwertyczny vs ekstrawertyczny, wyjścia vs dom
6. Rozwój osobisty — inwestujesz w siebie vs „jestem, jaki jestem”
7. Konflikty — jak rozwiązywać (rozmowa vs milczenie vs wycofanie)

Nie musicie być identyczni — ale główne wartości muszą się zgadzać. Zgadzać się inaczej niż zgadzać się w drobiazgach.

7 pułapek szukania partnera

Oto najczęstsze błędy, które robią osoby szukające partnera — nawet nieświadomie:

1. Szukanie „wybawcy”

Myślenie: „kiedy znajdę tę właściwą osobę, wszystko się ułoży”. Prawda: żaden partner nie naprawi problemów wewnętrznych. Relacja jest lustrem, nie lekarstwem.

2. Idealizacja wczesnych etapów

„Miesiąc miodowy” to chemia + nieznajomość. Prawdziwe poznanie to 6-12 miesięcy. Nie decyduj o zamieszkaniu, dziecku, małżeństwie w pierwszych 6 miesiącach.

3. Szukanie „przeciwieństwa” byłego partnera

„Mój były był dominujący, to teraz chcę kogoś delikatnego” → często nadmierna korekta prowadzi do drugiego skrajnego wzorca. Zamiast szukać przeciwieństwa — szukaj zdrowia.

4. Ignorowanie czerwonych flag

Zakochanie wyłącza racjonalną ocenę. Warto mieć listę czerwonych flag spisaną wcześniej i świadomie do niej wracać co miesiąc.

5. Szukanie „prawdziwej miłości” jak z filmów

Hollywood sprzedaje mit „jednej jedynej/jednego”. Prawda: zdrowa miłość to decyzja, nie magia. Jest wielu potencjalnych partnerów — wybierasz tego, z którym budujesz coś wartościowego.

6. Porównywanie do bajek social media

Instagram pokazuje najlepsze momenty. Porównuj się ze swoim własnym rozwojem, nie z kuratorem influencera.

7. Wchodzenie w związek z poprzedniego bólu

Najczęstszy błąd: rebound relationship (związek „z odbicia”). Po rozstaniu umysł szuka szybkiej ulgi — ale wchodzenie w nową relację, nie przepracowawszy starej, to droga do powtarzania wzorców. Przeczytaj, jak poradzić sobie z rozstaniem, zanim zaczniesz kolejny związek.

Gdzie (NIE) szukać partnera

Częste pytanie. Oto uczciwa odpowiedź oparta na badaniach:

✅ Gdzie szukać (statystycznie skuteczne)

• Aktywności zgodne z Twoimi wartościami — sport, hobby, wolontariat, grupy rozwoju osobistego (poznajesz ludzi, którzy już mają coś wspólnego z Tobą)
• Polecenia od przyjaciół — wciąż statystycznie jedno z najlepszych źródeł (znane wartości, „przechodzi filtr” bliskich)
• Praca / środowisko zawodowe — z uwagi na etykę coraz rzadsze, ale nadal jedno z dobrych źródeł (przy zachowaniu granic)
• Aplikacje randkowe — OK, ale tylko jako pierwsza runda — prawdziwe poznanie to twarzą w twarz, nie chat
• Zorganizowane eventy singlowe / warsztaty relacyjne — sygnał, że druga osoba świadomie szuka

❌ Gdzie NIE szukać (statystycznie ryzykowne)

• Pośrednio po rozstaniu (pierwsze 6-12 miesięcy) — wysokie ryzyko rebound
• W stanie kryzysu emocjonalnego — wybierzesz osobę podobną do tego, co przeżywasz
• W środowisku uzależnień (bar, klub, afterparty) — wysokie ryzyko wspólnych mechanizmów ucieczki
• Przez zdradę innej relacji — budowanie na nieuczciwości
• W tajemnicy przed przyjaciółmi/rodziną — jeśli nie chcesz pokazać, to dlaczego?
• Ze świadomym wyborem „nieodpowiedniej” osoby z nadzieją, że ją „naprawisz”

FAQ — Najczęstsze pytania o szukanie partnera

Czy można „znaleźć” partnera w sposób zamierzony?

Tak, ale nie w sposób, który sugeruje to pytanie. Nie chodzi o zastosowanie „techniki flirtu” czy „magicznej aplikacji”. Chodzi o pracę nad własną gotowością — znajomość siebie, zdrowe granice, przepracowane wzorce. Gdy to masz, odpowiednie osoby pojawiają się znacznie częściej — bo Twój „radar” przestaje wybierać niezdrowych partnerów. Statystycznie około 60-70% populacji ma bezpieczny styl przywiązania — są na świecie, tylko musisz być w stanie ich rozpoznać i przyciągnąć.

Dlaczego ciągle trafiam na tych samych „złych” partnerów?

To nie pech — to psychologia. Badania Hazan & Shaver (1987) pokazują, że 70% dorosłych powiela w dorosłych związkach styl przywiązania z relacji z opiekunami. Jeśli Twoja mama była niekonsekwentna emocjonalnie, prawdopodobnie nieświadomie przyciągasz takich samych partnerów — bo mózg rozpoznaje ten wzorzec jako „znajomy”. Rozwiązaniem nie jest szukanie „przeciwieństwa” poprzedniego partnera, lecz świadoma praca nad własnymi wzorcami — najlepiej z terapeutą.

Jak rozpoznać, czy to chemia, czy kompatybilność?

Chemia to natychmiastowe, fizyczne przyciąganie — „motyle w brzuchu”, ekscytacja. Kompatybilność to zgodność wartości, stylu komunikacji, celów życiowych. Silna chemia z osobą nieznaną często jest sygnałem „wzorca” — Twój mózg rozpoznaje coś znajomego, niekoniecznie zdrowego. Kompatybilność zwykle objawia się rosnącym zainteresowaniem w miarę poznawania i poczuciem „z tą osobą czuję się sobą”. Najlepsze związki mają oba składniki — ale kompatybilność jest ważniejsza w długim terminie.

Czy styl przywiązania można zmienić?

Tak, choć wymaga to czasu i świadomej pracy. Mimo że styl kształtuje się do 4. roku życia i automatyzuje, neuroplastyczność mózgu pozwala kształtować nowe wzorce przez całe życie. Najskuteczniejsze są: terapia schematów, terapia skoncentrowana na emocjach (EFT), terapia psychodynamiczna, terapia traumy. Trwała zmiana stylu przywiązania zajmuje zwykle 12-24 miesiące regularnej pracy terapeutycznej. Pierwsze efekty widoczne są już po 3-6 miesiącach.

Czy muszę być „gotowa/y” żeby wejść w związek?

Pełna gotowość nie istnieje — to mit. Zawsze będziesz się uczyć w relacji. Ale są pewne warunki minimum, które znacznie zwiększają szansę na zdrowy związek: (1) podstawowa samoświadomość swoich wzorców, (2) umiejętność regulowania emocji, (3) posiadanie własnego życia poza związkiem, (4) podstawowe poczucie własnej wartości. Jeśli żaden z tych warunków nie jest spełniony — wchodząc w związek, powtórzysz wzorce.

Jak długo czekać z wejściem w nowy związek po rozstaniu?

Nie ma jednej odpowiedzi, ale średnio 6-12 miesięcy dla krótszych relacji, 12-24 miesiące dla długich związków. Kluczowe nie jest sama liczba miesięcy, ale znaki gotowości: nie idealizujesz byłego partnera, nie czujesz bólu na widok jego/jej zdjęć, masz nowe cele życiowe, Twoje poczucie wartości nie opiera się na posiadaniu partnera. Więcej w artykule o radzeniu sobie z rozstaniem.

Czy aplikacje randkowe są skuteczne?

Zależy jak ich używasz. Statystycznie około 30-40% dorosłych Amerykanów poznaje swoich partnerów online — to znaczący odsetek. Ale aplikacje działają tylko jako pierwsza runda weryfikacji. Prawdziwe poznanie to spotkanie na żywo — i to wiele spotkań. Pułapki aplikacji: (1) iluzja nieskończonego wyboru, (2) ocenianie po zdjęciach, (3) konwersacja zamiast relacji. Jeśli korzystasz — poznawaj szybko twarzą w twarz (w 7-14 dni).

Jak wyglądają „zielone flagi” u potencjalnego partnera?

10 najważniejszych: (1) otwarta komunikacja o emocjach, (2) bliskie relacje z rodziną i przyjaciółmi, (3) odpowiedzialność za swoje błędy, (4) umie przeprosić bez „ale”, (5) szanuje Twoje „nie”, (6) pyta o Twoje potrzeby, (7) ma własne pasje i przyjaciół, (8) reguluje emocje bez wybuchów, (9) jest spójny/a — słowa i czyny, (10) szanuje Twoje tempo. Nie musisz szukać osoby „idealnej” — szukasz osoby z przewagą zielonych flag i bez czerwonych.

Czy „jedyna miłość” istnieje?

W sensie psychologicznym — nie. Jest wielu potencjalnych partnerów, z którymi mogłabyś/mógłbyś zbudować zdrowy związek. To, kogo wybierasz, jest kwestią okoliczności, dojrzałości i pracy nad sobą. Mit „jedynej miłości” paradoksalnie utrudnia znalezienie partnera, bo sprawia, że: (1) idealizujesz, (2) zbyt szybko rezygnujesz przy pierwszym trudnym momencie („to nie ten”), (3) żyjesz z poczuciem, że „właściwy” dopiero gdzieś czeka. Zdrowa miłość to decyzja, nie losowe trafienie.

Co zrobić, jeśli mój związek „ciągle nie działa”?

Sprawdź 3 rzeczy: (1) czy pracujesz nad sobą (terapia, samorozwój) — czy może czekasz, aż partner się zmieni? (2) czy komunikujesz potrzeby wprost — czy tylko sugerujesz? (3) czy problemy są symptomami Twoich starych wzorców, czy faktycznie relacji? Często to, co wygląda jak „zły wybór partnera”, jest w rzeczywistości Twoim wzorcem, który aktywuje się niezależnie od tego, z kim jesteś. Rozważ terapię indywidualną lub terapię par.

Czy wiek ma znaczenie w znalezieniu partnera?

Psychologicznie — minimalnie. Społecznie — często niestety tak. Badania pokazują, że jakość związku nie zależy od wieku partnerów, ale od dojrzałości emocjonalnej. Jednak presja społeczna, pula potencjalnych partnerów i sytuacja życiowa zmieniają się z wiekiem. Dobra wiadomość: osoby po 30. roku życia często mają lepszą samoświadomość i umiejętność wyboru zdrowego partnera — co predestynuje do bardziej satysfakcjonujących związków.

Jak terapia pomaga w znalezieniu odpowiedniego partnera?

Terapia indywidualna to najskuteczniejsza droga zmiany wzorca doboru partnerów. Pomaga: (1) zrozumieć swój styl przywiązania i jego źródła, (2) przepracować trudne doświadczenia z przeszłości (dziecięce lub z poprzednich związków), (3) rozwinąć samoświadomość emocjonalną, (4) nauczyć się rozpoznawać czerwone i zielone flagi, (5) zbudować zdrowe poczucie własnej wartości niezależne od posiadania partnera. Efekty zwykle widoczne po 3-6 miesiącach regularnej pracy, trwała zmiana wzorca 12-24 miesiące.

Pora zadbać o siebie i swoje relacje

Jeśli czujesz, że wciąż trafiasz na nieodpowiednich partnerów, powielasz schematy z przeszłości albo problemy z budowaniem relacji zaczynają wpływać na Twoje samopoczucie psychiczne — to sygnał, że warto zacząć od pracy z sobą.

Rozwiąż quiz dopasowujący terapeutę i znajdź specjalistę, który pomoże Ci zrozumieć swoje wzorce relacyjne 👇

Źródła

1. Bowlby, J. (1969). Attachment and Loss, Vol. 1: Attachment. Basic Books.
2. Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E., & Wall, S. (1978). Patterns of Attachment. Erlbaum.
3. Hazan, C., & Shaver, P. (1987). Romantic Love Conceptualized as an Attachment Process. Journal of Personality and Social Psychology, 52, 511-524.
4. Bartholomew, K., & Horowitz, L. M. (1991). Attachment Styles Among Young Adults. Journal of Personality and Social Psychology, 61(2), 226-244.
5. Sternberg, R. J. (1986). A Triangular Theory of Love. Psychological Review, 93(2), 119-135.
6. Mikulincer, M., & Shaver, P. R. (2007). Attachment in Adulthood: Structure, Dynamics, and Change. Guilford Press.
7. Plopa, M. (2008). Kwestionariusz Stylów Przywiązaniowych. Vizja Press & IT.
8. Van der Kolk, B. (2014). The Body Keeps the Score (pol. Strach ucieleśniony). Viking.
9. Mellody, P. (1992). Facing Love Addiction (pol. Uzależnienie od miłości). HarperOne.

O autorce: